Zoekveld

Positionering in de wijk

Een wijkteam zit in het hart van de wijk of het dorp, midden tussen de mensen. Letterlijk omdat de professionals werken vanuit een locatie in de wijk. Figuurlijk omdat ze met een scala aan organisaties en instellingen samenwerken. En natuurlijk omdat ze bewoners thuis, op straat of in openbare gelegenheden treffen.

Tussen de mensen

Zorg dat je gemakkelijk herkenbaar, vindbaar en aanspreekbaar bent. Werk vanuit een pand waar iedereen makkelijk binnenstapt. Een huis van de buurt, een kulturhus, een wijkcentrum, een brede school, een winkelcentrum of een gezondheidscentrum bijvoorbeeld. Laat je zien in de wijk of het dorp. Voorzie je fiets of auto van een logo, laat je interviewen door de krant en gebruik Facebook voor je werk.

Zorg dat je de wijk kent als je broekzak. Weet wie de actieve bewoners en vrijwilligers zijn en welke mensen in toenemende mate kwetsbaar zijn of dreigen te vereenzamen. Zorg dat de mensen onderling zeggen: 'Als er iets is, moet je bij hem of haar zijn.'

Benut burgerkracht

Gebruikmaken van burgerkracht kan alleen als het contact met wijkbewoners wordt gelegd. Dat kan door regelmatig fysiek in de buurt aanwezig te zijn, maar ook door je te laten zien op informele activiteiten die in de buurt worden georganiseerd, zoals een buurtbarbecue of tijdens Burendag. Spreek de buurtbewoners eens aan over buurtgenoten die wel eens wat hulp kunnen gebruiken.

Ook vrijwilligers spelen een cruciale rol in het leveren van zorg en ondersteuning in de buurt. Gebruik hen als de ogen en oren van de buurt en waardeer het wanneer zij problemen signaleren waar je als wijkteam op af moet gaan. Wanneer vrijwilligers binnen een organisatie actief zijn, is het goed om als wijkteam regelmatig informatie te verstrekken over de eigen werkzaamheden en te informeren over de ondersteunende rol die vrijwilligers daarbij kunnen hebben. Daarnaast kan inzet van vrijwilligers ook incidenteel of structureel plaatsvinden in de ondersteuning van burgers in een kwetsbare positie. Denk daarbij aan Present, ZorgVoorElkaar of Maatjesprojecten van het Oranjefonds.

Tussen organisaties

Dichtbij de mensen in de buurt heb je veel te maken met algemeen toegankelijke organisaties zoals scholen, de politie, ondernemers, de woningcorporatie, huisartsen, sportverenigingen, informele zorg, de kerken en moskeeën. Gebruik ook de informele netwerken in de wijk (zie hierboven bij het kopje Benut burgerkracht).

Wanneer je als team individuele ondersteuning en maatwerk regelt, werk je veel met organisaties voor begeleiding en zorg in en buiten de wijk. Je regelt de toegang naar de zorg en voert casusoverleg. Daarbij maak je gebruik van professionals dichtbij (in de eerste ring) en specialisten verder weg (de tweede ring). Die eerste en tweede ring zijn geen statische samenwerkingsverbanden maar dynamische netwerken rondom het team. Je vraagt bijvoorbeeld informatie op bij partners uit informele netwerken en voert met professionals uit de tweede ring casuïstiekoverleg.

Het adagium is: Investeer in de netwerken en je partners zodat het contact goed en wederkerig is. Dat vraagt veel van je kwaliteiten als netwerker, zeker als er dilemma’s of loyaliteitskwesties spelen. Onthoud: Relatiebeheer is in de uitvoering van het werk geen extra werk, maar zorgt op termijn juist voor een effectieve en efficiënte aanpak van het werk.

Bepaal de verhouding tussen het wijkteam en de tweede ring

Wanneer je voor een breed inzetbaar, generalistisch werkend sociaal wijkteam kiest, zal het wijkteam bij meer complexe en specialistische vragen een tweede 'ring' betrekken. Deze ring bestaat zowel uit organisaties uit de eerstelijn als organisaties en specialisten uit de tweedelijn. Denk aan scholen, het CJG, eerstelijns gezondheidszorg, Veilig Thuis (advies en meldpunt huiselijk geweld en kindermishandeling), de GGD, de GGZ, sociaal raadslieden, et cetera. Als deze organisaties niet in het wijkteam zitten, kan het team naar hen doorverwijzen, maar zij kunnen ook worden geraadpleegd of tijdelijk worden betrokken. Het team houdt de regie, waarmee zij het principe van 'één gezin, één plan, één regisseur' zoveel mogelijk kan waarborgen. Formuleer met partijen in de tweede 'ring' de wijze waarop zij betrokken of geraadpleegd worden, hoe en wanneer er naar hen wordt doorverwezen en wie de regie houdt. Het hanteren van wachtlijsten is daarbij een aandachtspunt.

Bedenk ook dat er altijd zaken zijn die je niet binnen de wijk wilt organiseren, maar juist daarbuiten:

  • Bepaalde diensten zijn zo specifiek en voor een kleine doelgroep, dat ze alleen op stedelijk of regionaal niveau worden aangeboden.
  • Wanneer het sociaal wijkteam zichtbaar is in de wijk, kan dit op gespannen voet staan met de veiligheid van bepaalde werkers in het team. Denk bijvoorbeeld aan de sociale dienst.
  • Bewoners willen bepaalde dienstverlening liever buiten de wijk afnemen, omdat dit hun privacy minder schaadt. Dit kan gaan over professionele dienstverlening, maar ook om zorg door vrijwilligers.
Netwerk Venlo

Bekijk de pdf Welkom bij VenloDroom waarin je leest hoe wijkteam en buurt samenwerken.