Zoekveld

Buurthulp organiseren

Buurthulp is er in allerlei vormen. Buren helpen elkaar, ontmoeten elkaar en organiseren zich in bewonersnetwerken.

Buurthulp start vanuit het idee dat buren onderling een ‘oogje in het zeil houden’ en oog hebben voor elkaars vragen en behoeften. Voorbeelden: het onderhouden van moestuinen, een wandelgroep, samen koken, samen eten, het matchen van vraag en aanbod in de informele zorg, de buurtbus of bezoek aan huis.

Jouw rol als sociaal professional

Als sociaal professional is het handig om uit te zoeken welke bewonersnetwerken er zijn. Veel buurthulp is er al. Het gaat er vooral om hoe je die netwerken sterker maakt. En hoe je zorgt dat ook andere bewoners erbij betrokken worden? Buurthulp kan ingezet worden vanuit nieuwe netwerken maar ook vanuit de sportvereniging, de kerk, het welzijnswerk, een ondernemersvereniging of een ouderenbond.

Rol van het wijkteam

Als een wijkteam regelmatig dezelfde vraag van verschillende bewoners krijgt, ligt het voor de hand om een bewonersnetwerk te benaderen. Samen kijk je dan of het netwerk een passende activiteit kan ontwikkelen. Daarnaast kan het wijkteam een functie hebben als achterwacht. Je bent een plek waar bewoners terecht kunnen als ze een hulpvraag van een ander zelf te lastig vinden.

Buurthulpprojecten

Op veel plaatsen in Nederland zijn buurthulpprojecten actief. Kennisinstituut Vilans houdt samen met het platform Nederland Zorgt Voor Elkaar een kaart bij waarop alle burgerinitiatieven en zorgcoöperaties staan die zich richten op zorg en ondersteuning. Veel van deze initiatieven houden zich bezig met een vorm van georganiseerde burenhulp. Is er in jouw wijk of dorp nog geen buurthulp? Bekijk dan of je initiatieven of netwerken van inwoners kunt helpen met het opzetten daarvan.

Zo ontwikkel je buurthulp

Bij de ontwikkeling van buurthulp doorloop je als professional met bewoners drie fasen:

  1. Verkennen en voorbereiden. Je helpt bij het bij elkaar brengen van een initiatiefgroep, het formuleren van het idee of het verkennen van de buurt of het dorp, bijvoorbeeld met een wijksafari.
  2. Het opzetten van een organisatie, het maken van een plan, het ontmoeten en matchen en de communicatie.
  3. Het regelen van praktische zaken tijdens de uitvoering, zoals het samenspel tussen bewoners en professionals en het aanpakken van complexere hulpvragen.

Monitoring en evaluatie

Als je project eenmaal loopt, wil je weten hoe het gaat. Leveren de ontmoetingen inderdaad onderlinge steun op? Wat gaat er goed? Wat kan beter? Het is verstandig om vroegtijdig na te denken over monitoring, evaluatie en borging. Niet alleen voor jezelf, maar ook om je project te verantwoorden naar een financier. Bekijk van tevoren samen met de subsidieverstrekkers welke eisen zij stellen. Om zelf met monitoren en evalueren aan de slag te gaan, kun je gebruikmaken van de Kwaliteitscirkel van Deming (PDCA-cyclus).

Drie typen buurthulp

1. Liefdadigheid
Dit zijn burenhulpprojecten waarin een pool van vrijwilligers zich inzet voor hulpbehoevenden in de omgeving. Het gaat daarbij om ‘klassiek’ vrijwilligerswerk en duidelijk afgebakende diensten, zoals ziekenhuisvervoer, klein tuinonderhoud en maaltijdverstrekking. Het is eigenlijk een vorm van liefdadigheid. Van hulpvragers wordt geen vergoeding of tegenprestatie verwacht.

Dit type burenhulpproject als dienstenpakket wordt zeer gewaardeerd door de mensen die het afnemen en voorziet in een duidelijke behoefte. Het leidt niet tot meer nabuurschap in een buurt, maar vergroot wel de mogelijkheden van informele zorg. Ook versterkt het de bindingen tussen de vrijwilligers onderling doordat ze samen een passie delen.

2. Een extraatje bijverdienen
Bij deze vorm van burenhulp betalen hulpvragers een bescheiden vergoeding. De helpers zijn werkzoekend of bezig met re-integreren. Via burenhulp doen ze werkervaring op en verdienen ze een extraatje.

Hulpvragers weten dat en steunen het doel door burenhulp in te schakelen. Ze beschikken zelf niet over een ruime beurs en kampen met gezondheidsproblemen. Dit type burenhulpproject draagt niet per se bij aan nabuurschap, maar vergroot wel de mogelijkheden voor informele zorg. Het is ook een springplank voor mensen die het financieel minder goed hebben.

3. Er zijn voor elkaar
Dit type burenhulp is er voor mensen met gezondheidsproblemen in plaats van financiële problemen. Bij deze projecten draait het erom elkaar te helpen en er simpelweg voor elkaar te zijn. Er is geen vastomlijnd dienstenpakket en ontmoeting is een belangrijk onderdeel van het project. De gelijkwaardige insteek en de lossere vorm van wederkerigheid dragen bij aan het versterken van nabuurschap.

Inspiratie

  • Het handboek Bouwen aan Buurthulp is er voor bewoners en wijkteams die aan de slag gaan met buurthulp.
Bouwen aan buurthulp

Lees het handboek Bouwen aan Buurthulp.